Illustration by Olivia Healy
Translated from the Pashto by Ershad Ahmadi and Khwaga Kakar. Scroll down to read the original poem.
Don’t go to war! What is in a war?
[It’s] blinded eyes,
[It’s] collapsing innocent hearts,
[It’s] seeing black stones,
[It’s] sparrows falling down,
[It’s] killing tulips,
[It’s] scorched basil,
[It’s] trembling green leaves,
[It’s] germinating thorns.
Don’t go to war! What is in a war?
Don’t go to war; you will not bear it.
A red book* is burned in a war,
A black pen is broken in a war,
A white** boy is charcoal in a war,
A virgin’s melody is mute in a war,
People become mad in a war,
Ravaging themselves or the hearts of others,
Graveyards are their courtyards,
In the dancing wild wind, they hold candles.
Don’t go to war; war awakens a dragon.
Poison spewing from his mouth,
Blood dripping from his evil eyes,
So long are his paws,
So sharp are his teeth,
Chewing the wings of baby swallows,
Biting the birthmarks of elderly women,
Blackening the foothills of the motherland,
Raining embers over the forests,
Showering the rivers with red blood.
Don’t go to war! What is in a war but a dragon?
Devastation floods his veins,
Fairies are his prisoners,
He is busy devouring human bones,
His hungry mouth swallowing them one after another,
Black smoke pouring from his breath,
Polluting the fresh air.
This shadowless dragon is incomplete,
So he strives to set the tall trees of the motherland ablaze.
This dragon hates the light,
So he strives to burn the stars, stars, stars to ashes.
This dragon who descended from the kin of darkness,
Burns the golden flakes of light,
Extinguishes the sun’s rays.
In the full darkness of the night,
He rips the shawl of the motherland,
Devours her wounded body,
Leaving only a few remains.
If you go, you will find the dragon in the war.
Once his bestial paws touch you,
Then you too will slaughter the motherland,
Then you too will become insatiable,
Then you too will kill the tulips,
Then you too will suck the wings of the sparrows,
[You’ll] turn the clear waters into dark mirrors,
[You’ll] force flowers of love to sleep on rocks.
Then you too will stand in front of the sun,
Depriving hearts of light,
[You’ll] turn the flowing rivers into red blood,
[You’ll] rob the fields of their harvest,
[You’ll] crush revolting minds with slavery,
[You’ll] steal new thoughts from the layers of our hearts.
* “Red book” refers to the Quran
** “White” refers to inner beauty and purity
جنګ ته مه ځه، جنګ کې څه دي؟
د دوه سترګو ړندېده دي
د معصوم زړه درېده دي
تورو تېږو ته کاته دي
د مرغیو پریواته دي
د خاټولو قتلېده دي
د بابریو وچېده دي
د شنو پاڼو رژېده دي
د ازغیو ټوکېده دي
جنګ ته مه ځه، جنګ کې څه دي؟
جنګ ته مه ځه، جنګ به ونشې زغملی
جنګ کې سور کتاب سیځلی
جنګ کې تور قلم مات شوی
جنګ کې سپين زلمی سکاره دی
جنګ کې پېغله نغمه ګونګه
جنګ کې خلک لیوني شي
یا به ځان خوري یا د نورو خلکو زړونه
هدیرې یې انګړونه
د وحشي شمال نڅا ته یې نېولي څراغونه
جنګ کې یو ښامار راویښ وي
جنګ ته مه ځه، جنګ کې یو ښامار راویښ دی
چې له خولې یې زهرجنې لاړې څاڅي
او له بدو سترګو وینې
څه اوږده وي نوکونه
څه تېره یې وي غاښونه
د ماشومې توتکۍ وزرې ژووي
د بوډۍ د تندي خال یې په خوله کړی
د وطن د غرو لمنې یې داغلې
په ځنګلونو یې سکروټې ورولې
او سیندونو ته یې سرې وینې شېندلې
جنګ ته مه ځه، جنګ کې څه بې له ښاماره؟
چې رګو کې یې د خوړ اوبه روانې
ښاپېرۍ یې بنديوانې
د انسان په هډو شخوند وهي لګیا دی
یو په بل پسې له وږي ستوني تېر کړي
تور لورګی یې تنفس کې راویښېږي
دا تازه هوا وژلې
دا ښامار چې سیوری نه لري، نېمګړی
د وطن د قامت ونه لمبه غواړي
دا ښامار چې یې رڼا په سترګو شپه کړي
ځکه ستوري، ستوري، ستوري ایره غواړي
د ښامار چې د تیارې له ذاته جوړ دی
طلايي ذرې یې سوې
د لمر وړانګې ټولې کړې
په دې تکه توره شپه کې
د وطن د مور پلو ورڅیرې کړی
خوږمن تن یې شپېلولي
او یوازې څو داغونه ورپرېږدي
که ته ځې، جنګ کې ښامار دی
چې یو وارې یې وحشي نوکانو لمس کړې
بیا به ته هم د وطن مور قتلوې
بیا به ته هم نه مړېږې
بیا به ته هم ریدي وژنې
بیا به ته هم د مرغیو لشې زبیښې
دا رڼې اوبه به تورې اینې کړې
په ډبرو به د مینې د ګل شپې کړې
بیا به ته هم د لمر مخې ته درېږې
او رڼا به ددې خلکو له زړو واخلې
تکې سرې وینې به کړې روان سیندونه
او روزي به یې له شنو کروندو واخلې
غلامي به له یاغي ذهنو راتاو کړې
نوی فکر به د زړه له پردو واخلې
